Özefagus manometre testi, yemek borusu hastalıklarının tanısında başvurulan bir yöntemdir. Halk arasında yemek borusu olarak tanımlanan özefagus; ağız boşluğu ile mide arasında bulunan ve tüketilen besinlerin mideye iletilmesini sağlayan kaslardan oluşan bir tüptür. İnsanın yaşamı boyunca her daim aktif olan bir organ olması sebebi ile yemek borusunda birtakım problemler yaşanabilmektedir. Yaşanan şikayetlerin giderilmesi, daha şiddetli hale gelmemesi amacı ile ertelemeden alanında uzman bir gastroenteroloji uzmanına başvurulmalı, gerekli tanı ve tedavi yöntemleri uygulanmalıdır.
Özefagusta (Yemek borusunda) görülen hastalıkları aşağıdaki şekilde sıralayabiliriz;
- GERD (gastroözefageal reflü)
- Özefajit
- Özefagus ülseri
- Özefagus kanseri
- Mide fıtığı
- Hiatal herni
- Barret özefajit
- Özefagus striktürü
- Akalazya
- Diffüz özegageal spazm
Özefagusun tüketilen gıdalar ile temas eden iç yüzeyi, epitelhücereler ile kaplıdır. Söz konusu hücrelerde yaşanılan deformasyonlar ve kontrolsüz çoğalması; özefagus kanserine yol açabildiği gibi, özofagusu oluşturan kaslardaki deformasyonlar çeşitli mekanik şikayetlere (yutma güçlüğü gibi) şikayetlere neden olmaktadır. Özefagus hastalıklarında yaşanan başlıca şikayetler ise; kilo kaybı, ses kısıklığı, öksürük, halsizlik ve yorgunluk, yutma güçlüğü, tüketilen gıdaların ağıza geri gelmesi ve göğüste ağrı hissi olarak sıralanabilmektedir.
Yaşanılan şikayetler nedeni ile hekime başvurulduğunda çeşitli tanı yöntemleri uygulanmaktadır. Bu yöntemlerden en sık tercih edileni; endoskopi, özefagografi ve manometredir.
Manometre Nedir?
Manometre; son yıllarda başvurulan önemli bir tanı yöntemi olması ile birlikte bir organdaki kas basınçlarının ölçülmesi ve değerlendirilmesini sağlamaktadır.
Özefagusta yaşanan şikayetlerin teşhis edilmesi amacı ile de özofagus manometretesti uygulanmaktadır. Söz konusu yöntem ile özefagusiçindeki kasların (peristaltizm dalgası ve basıncı) ve özefagusun alt ucundaki kasların (LES) basıncı ölçülmektedir.
Yemek borusu manometre testi ile yutma eylemi sırasında kasılmaların gücü, işlevi ve sıklığı belirlenmektedir.
Özefagus Manometresi Hangi Durumlarda Uygulanır?
Özefagus manometresinin başvurulduğu durumlar aşağıdaki şekilde sıralanabilmektedir;
- Yemek borusunun fonksiyonel hastalıklarının değerlendirilmesi
- Reflü ameliyatı öncesi değerlendirilme süreci
- Ph değerlendirmesi öncesinde alt yemek borusu sfinkterinin konumunun belirlenmesi
- Yutma güçlüğü, yutma sırasında ağrı, kuru öksürük, midede yanma hissi ve göğüs ağrısı gibi şikayetlerin yaşanması durumunda hastalığın tespit edilmesi
Özefagus Manometresi Nasıl Uygulanır?
Özefagus manometresi öncesinde kusma riskinin önüne geçilmesi amacı ile 8 saat süreli bir açlık gerekmektedir. İşlem lokal anestezi altında gerçekleştirilmektedir. Her iki burun deliğinden de uygulanan anestezi sonrasında hasta 90 derecelik dik bir şekilde oturtulmaktadır.
Manometre testi için özel olarak tasarlanan kateter hastanın burnundan yemek borusuna, yeme borusundan mideye kadar gönderilmektedir. Bu kateterin solunumu engellemediği unutulmamalıdır ve bu konuda endişe edilmemelidir. Katetergönderildikten sonra hasta yan yatar pozisyona getirilmektedir. Bu süreçte mide basıncı ölçümekte, yemek borusu alt ve üst sfinkter basınçları da değerlendirilmektedir. Uygulama boyunca minimal oranda su içilmekte ve yutma ile ilgili sonuçlar kaydedilmektedir. İşlem yaklaşık 30 dakika kadar sürmektedir ve sonrasında kateter burundan çıkarılmaktadır. Özefagus manometre işleminde herhangi bir risk bulunmamakla birlikte ağrı hissi bazı hastalarda minimal oranda yaşanabilmektedir.
Özefagus Manometre Testi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Özefagus manometre testi genellikle ağrılı bir işlem değildir; ancak burundan kateter ilerletildiği için kısa süreli rahatsızlık, öğürme hissi veya basınç hissi yaşanabilir. İşlem lokal anestezi desteğiyle daha konforlu hale getirilebilir. Özefagus manometre testi çoğunlukla yaklaşık 20-30 dakika içinde tamamlanır. Hazırlık ve kısa takip süreciyle birlikte merkezde kalma süresi biraz daha uzun olabilir. Özefagus manometre testi öncesinde genellikle 6-8 saat açlık istenir. Açlık süresi ve ilaç kullanımı, hastanın sağlık durumuna göre doktor tarafından ayrıca planlanmalıdır. Özefagus manometresi, reflü hastalığının değerlendirilmesinde ve özellikle reflü ameliyatı öncesinde yemek borusu kas fonksiyonlarını incelemek için kullanılabilir. Test, reflünün kendisini değil yemek borusunun hareket ve basınç düzenini değerlendirir. Test sonrası genellikle günlük yaşama kısa sürede dönülebilir. Burunda veya boğazda hafif hassasiyet olursa çoğu zaman kısa sürede azalır; devam eden ağrı, kanama veya belirgin rahatsızlıkta doktora başvurulmalıdır. Özefagus manometre testi genellikle uyutularak yapılmaz; çünkü test sırasında hastanın su yutması ve yutma hareketlerinin ölçülmesi gerekir. Bu nedenle işlem çoğunlukla lokal uyuşturma ile uygulanır. Özefagus manometre testi sonuçları ölçümlerin değerlendirilmesiyle hazırlanır ve süre merkeze göre değişebilir. Sonuçlar yemek borusu kasılmaları, alt özefagus sfinkter basıncı ve yutma fonksiyonu açısından doktor tarafından yorumlanır. Özefagus Manometre Testi Ağrılı mıdır?
Özefagus Manometre Testi Ne Kadar Sürer?
Özefagus Manometre Testi Öncesi Kaç Saat Aç Kalmak Gerekir?
Özefagus Manometresi Reflü İçin Yapılır mı?
Özefagus Manometre Testi Sonrası Nelere Dikkat Edilmelidir?
Özefagus Manometre Testinde Uyutma Yapılır mı?
Özefagus Manometre Testi Sonucu Ne Zaman Çıkar?
